
De Castelli Romani zijn een groep van 16 kleine stadjes in de Colli Albani heuvels ten zuid-oosten van Rome. De naam betekent “Romeinse Kastelen”, maar in werkelijkheid hebben de meeste van deze gemeentes geen kastelen meer. De bekendste zijn Frascati, Castel Gandolfo (waar de paus zijn zomerverblijf heeft) en Grottaferrata.
Castelli Romani
De streek en de steden
De Castelli Romani liggen op enkele kilometers ten zuidoosten van Rome, in een heuvelachtige streek met veel natuurschoon en prachtige panorama’s. Het natuurgebied Riserva Naturale dei Castelli Romani loopt dwars door de streek. Het Meer van Albano en het Lago di Nemi zorgen voor verkoeling in de zomer.
De volgende steden, in alfabetische volgorde, worden tot de Castelli Romani gerekend: Albano Laziale, Ariccia, Castel Gandolfo, Colonna, Frascati, Genzano di Roma, Grottaferrata, Lanuvio, Lariano, Marino, Monte Compatri, Monte Porzio Catone, Nemi, Rocca di Papa, Rocca Priora en Velletri.
Albano Laziale
Albano Laziale is een van de mooiste en bekendste steden van de streek. Het ligt aan de zuidwestelijke oever van het Lago Albano. Oorspronkelijk een deel van de Romeinse stad Alba Longa, is het ontstaan rond een prachtig paleis, dat in de eerste eeuw na Christus door keizer Domitianus gebouwd was.
Ariccia
Ariccia is in de streek vooral bekend om de porchetta, een speciaal behandeld geroosterd speenvarken. Aangezien een 17e eeuwse paus uit de Chigi familie een villa in de stad had, en Gian Lorenzo Bernini de pauselijke architect was, staan er veel door de beroemde artiest ontworpen gebouwen in de stad.
Castel Gandolfo
Castel Gandolfo ligt boven het Meer van Albano. Het is ook de plek waar de paus tegenwoordig zijn zomerverblijf heeft. Het kleine centrum ziet er dan ook erg schoon en georganizeerd uit.
Colonna

Hoewel het grondgebied van Colonna al vroeg bewoond was, kreeg het de huidige naam pas in de middeleeuwen. De kleinste van de Castelli Romani is genoemd naar de familie die het toen in haar bezit had.
Frascati

Frascati is de bekendste van de Castelli Romani. De stad is vauit Rome makkelijk met zowel bus als trein te bereiken en in het historische centrum zijn er talrijks prachtige panorama’s over vooral de Italiaanse hoofdstad.
Genzano
De beste dag om Genzano di Roma te bezoeken is op de dag dat de Corpus Domini gevierd wordt (In Italië is dit op de eerste zondag na het het Feest van de Heilige Drie-eenheid, wat op zijn beurt op de eerste zondag na Pinksteren valt). Er vindt dan een religieuze processie plaats, over een met een bloementapijt versierde route.
Grottaferrata

De Abbazia di San Nilo is een van de mooiste kloosters van Italië en de grootste bezienswaardigheid van Grottaferrata. In de Ad Decimum Catacombes staan meer dan 800 tombes.
Lanuvio
Lanuvio bestond al (als Lanuvium) in de antieke Romeinse tijd. Nadat de oorspronkelijke stad geheel aan zijn lot overgelaten was, vond in de 11e eeuw een wederopstanding plaats. Helaas werd de stad vrijwel geheel verwoest gedurende de Tweede Wereldoorlog.
Lariano
Lariano staat vooral bekend vanwege het lekkere brood dat er vandaan komt. Voor toeristen heeft de gemeente, die tot 1967 bij Velletri hoorde, niet veel te bieden.
Marino
Marino grenst direct aan Rome en is erg makkelijk met de trein te bereiken. De stad is bekend vanwege de witte wijn en vanwege de oudste Sagra dell’Uva (“Druivenfestival” van het land.
Monte Compatri
Monte Compatri kan het best op 15 augustus bezocht worden, wanneer het jaarlijkse boogschutterstoernooi tussen de vijf wijken van de stad plaatsvindt. Het grondgebied van de stad wordt gekenmerkt door de eiken, beuken en kastanjebomen.
Monte Porzio Catone
Monte Porzio Catone is vooral bekend vanwege het heremietenklooster Eremo dei Camaldoli en vanwege de ruïnes van de antieke stad Tusculum. Het grondgebied van deze laatste attractie wordt gedeeld met drie andere gemeentes, waaronder Frascati.
Nemi

Nemi is de centraalst gelegen gemeente van de Castelli Romani. Vanaf het historische centrum heeft men een schitterend uitzicht over het gelijknamige meer. Elk jaar op de eerste zondag van Juni vindt in Nemi het aardbeienfestival plaats.
Rocca di Papa
Het historische centrum van Rocca di Papa wordt gekenmerkt door buitengewoon steile straatjes. Het stadje dankt de naam “Rots van de Paus” aan Paus Eugenius III, die er in de 12 eeuw een tijd woonde.
Rocca Priora
Van de 16 steden die samen de Castelli Romani vormen ligt Rocca Priora het hoogst. De grootste attracties zijn het Palazzo Savelli en de Santa Maria Assunta in Cielo Kerk.
Velletri
Velletri ligt eigenlijk half in de Colli Albani en half in de Agro Pontino. Het wordt dan ook niet door iedereen tot de Castelli Romani gerekend. Tijdens de Tweede Wereldoorlog werden vrijwel alle monumenten in de stad zwaar beschadigd of zelfs geheel verwoest.