Het Nationaal Archeologisch Museum is het bekendste museum van Napels en, vooral dankzij de objecten afkomstig uit de opgravingen in o.a. Pompeii en Herculaneum, de meest interessante bezienswaardigheid van de stad.
Nationaal Archeologisch Museum Napels
Openingstijden, Toegangsprijs en Adres
Het adres van het Museo Archeologico Nazionale is Piazza Museo Nazionale 19 – 80135 Napoli (tel. +39 081440166). Metro: Museo. Bus: 2M, 178, 182, 184, 201, 203, 460, 584, C47, C63, N3, N4, N8, R1, R4. Openingstijden: 09.00 tot 19.30 uur. Gesloten: Dinsdag, 1 Januari, 1 Mei, 25 December. Toegangsprijs: 8 Euro. Let op: Indien U in specifieke delen van het museum geïnteresseerd bent, kunt U het beste vantevoren bellen of die wel open zijn. Vooral gedurende de zomermaanden en op zon- en feestdagen is er vaak niet genoeg personeel en moeten bepaalde zalen gesloten blijven.
Geschiedenis
Het in 1586 opgetrokken gebouw waar het museum gevestigd is was oorspronkelijk een kazerne voor de cavalerie. Later deed het onder de naam Palazzo degli Studi een tijdlang dienst als universiteitsgebouw. Vanaf 1777 werd het door koning Charles VII van Bourbon gebruikt werd om er de antiekverzameling die hij van zijn moeder Elisabetta Farnese geërfd had tentoon te stellen.
Deze Farnese collectie was in 1547 door Alessandro Farnese (de latere Paus Paulus III) begonnen en werd later door diens neef Alessandro uitgebreid. De verzameling, die oorspronkelijk voor het Palazzo Farnese in Rome bedoeld was, werd later uitgebreid met bij opgravingen in Rome gevonden voorwerpen.
Een tweede kern van de verzameling was afkomstig uit de opgravingen van Herculaneum en Pompeii.
Borgia Collectie
Op niveau -1 van het gebouw wordt de Borgia collectie van Egyptische relikwieën en sieraden tentoongesteld.
Farnese Collectie
Op de begane grond bevindt zich een deel van de Farnese collectie, bestaand uit (vaak kopieën van) Griekse en Romeinse beeldhouwwerken.
De Toro Farnese (“Farnese Stier”) uit de 3e eeuw is waarschijnlijk een Romeinse kopie van een Grieks origineel. Het werk, dat gehouwen is uit een enorm blok marmer (2,95 bij 3 bij 3,7m), werd in 1546 bij de Terme di Caracalla in Rome gevonden. Het werd door Michelangelo gerestaureerd en in 1787 naar Napels gebracht. Het verbeeldt de dood van de Dirce, de Koningin van Thebes.
De Farnese Hercules is bij dezelfde opgravingen tevoorschijn gekomen, oorspronkelijk zonder de benen, maar toen die later gevonden werden lieten de Bourbon koningen van Napels ze weer aan de gespierde romp plaatsen.
De bronzen beelden van Augustus en Claudius (halverwege de 1ste eeuw na Christus) stammen uit het Augusteum van Herculaneum. De Antonio Minore en de Marcus Calatorius Quartio zijn in de 18de eeuw in het theater van Herculaneum gevonden.
Van uitzonderlijke waarde is het standbeeld de “Speerdrager” of “Doruphoros”, dat in 1797 in Pompei gevonden is. Het is een kopie van een in de vijfde eeuw voor Christus door Polykleitos vervaardigd Grieks beeld.
Door middel van de meer dan 2000 epigrammen (in het Latijn, Grieks, Etruskisch en het in een deel van zuid-Italië gesproken Oskisch) worden verschillende aspecten van het leven in de oudheid belicht.
Pompeii en Herculaneum
Op de belverdieping worden uit Pompeii , Herculaneum en Stabia afkomstige mozaïeken tentoongesteld. De bekendste is “De Strijd tussen Alexander en Darius”, waarschijnlijk door Alexandrijnse handwerklieden die in de 2e eeuw in Italië werkten gemaakt. De afbeelding bevond zich in het Casa del Fauno en meet 3,42 bij 5,92 meter.
Sex in Pompeii
In de Gabinetto Segreto (“Geheime Kast” of “Geheime Kamer”) op de belverdieping kan men een veelheid erotische kunst aanschouwen, eveneens gevonden bij opgravingen in Pompeii.
- Het beroemde beeldje dat de God Pan voorstelt terwijl hij het doet met een geit komt uit de Villa dei Papiri in Herculaneum.
- Voor inspiratie is er een serie van negen sexuele posities, waarschijnlijk afkomstig uit een bordeel.
Ook de muntenverzameling bevindt zich op de belverdieping.
Sala Meridiana
In de enorme “Zaal van de Zonnewijzer” op de eerste verdieping zijn verschillende schilderijen uit de Farnese collectie te bewonderen. Deze zaal deed oorspronkelijk dienst als bibliotheek van het universiteitsgebouw.
Het plafond van de zaal wordt opgeluisterd met de fresco “Triomf van Ferdinand IV van Bourbon en Marie Caroline van Oostenrijk” van de hand van Pietro Bardellino (1781).
De Atlante Farnese is een beroemd beeldhouwwerk dat Atlas voorstelt, met een aardbol op zijn schouders.
Pompei, Etc.
Keramiek, glaswerk, koperwerk, Griekse grafurnen en honderden andere objecten zijn te zien op de rest van de 1e verdieping. Deze zijn niet enkel afkomstig uit Pompeii en Herculaneum, maar ook uit andere door lava en as bedolven plekken als Boscoreale, Stabiae en Cuma.
- Een hoogtepunt wordt gevormd door de muurschilderingen uit de Villa di Agrippa Postumus en uit het Casa di Meleagro.
Edelstenen
De 2000 objecten tellende verzameling edelstenen is deels afkomstig van vondsten in Campanië en deels van de Farnese collectie. Hoogtepunt is de zogeheten Tazza Farnese, Alexandrijnse kunst uit de tweede eeuw voor Christus.